Nieuws
3 min leestijd
Het Nederlandse kabinet wil DigiD op de langere termijn hosten op een eigen soevereine overheidscloud, waarbij het platform, de infrastructuur en de datacenters onder eigen regie vallen. Staatssecretaris Van der Burg sprak die voorkeur uit in antwoorden op Kamervragen van JA21-Kamerlid Van den Berg, die vroeg naar de digitale afhankelijkheden rond de inlogdienst.
Een concreet tijdspad ontbreekt. Uit de bewoordingen van het kabinet en de huidige stand van de verkenning valt op te maken dat een volledig soevereine overheidscloud er voorlopig niet aankomt. Het Ministerie van Economische Zaken onderzoekt nog hoe zo'n cloud er überhaupt uit moet zien.
Tot die tijd blijft DigiD in handen van commerciële beheerpartijen. Nu is dat Solvinity, een Nederlands hostingbedrijf waarvan het huidige contract doorloopt tot 2028. Die contractduur speelt een directe rol in de discussie, nadat het kabinet eerder dit jaar een voorgenomen overname van Solvinity door het Amerikaanse Kyndryl blokkeerde op grond van nationale veiligheid.
De geblokkeerde Kyndryl-deal toont hoe gevoelig de hosting van DigiD politiek ligt. DigiD is de centrale inlogvoorziening voor vrijwel alle digitale overheidsdiensten in Nederland en heeft tientallen miljoenen gebruikers. Bert Voorbraak, algemeen directeur van Logius, de overheidsorganisatie die DigiD ontwikkelt en beheert, benadrukte in reactie op de commotie dat DigiD Nederlands is en dat ook blijft.
Logius bereidt zich inmiddels voor op een nieuwe aanbesteding. Die valt onder de Aanbestedingswet Defensie en Veiligheid, een juridisch kader dat meer ruimte biedt om veiligheidsoverwegingen mee te wegen dan een reguliere Europese aanbesteding. Concreet maakt die wet het mogelijk niet-EU-bedrijven uit te sluiten als toekomstige hoster van DigiD.
Een veelgehoord misverstand is dat DigiD zelf gevoelige persoonsgegevens opslaat. Dat is niet het geval. De dienst verstrekt bij een inlogpoging uitsluitend een versleuteld burgerservicenummer, waarmee de gebruiker toegang krijgt tot een overheidsorganisatie. Gegevens over inkomen, gezondheid of uitkeringen staan bij de betreffende uitvoeringsorganisaties zelf, niet bij Logius.
Dat neemt niet weg dat de beschikbaarheid en integriteit van DigiD als toegangspoort van grote waarde zijn. Een verstoring of ongeautoriseerde toegang tot de authenticatiedienst raakt direct de toegang tot de volledige digitale overheid.
Mocht de aanbesteding leiden tot een nieuwe beheerpartij, dan rekent het kabinet op een overdrachtsperiode van zes tot twaalf maanden. DigiD is technisch gezien maatwerk: de kennis over de werking van het systeem is specifiek en niet eenvoudig over te dragen. Die doorlooptijd weegt mee in de planning rond het aflopen van het Solvinity-contract in 2028.
De Dutch Cloud Community, een brancheorganisatie die zich richt op digitale soevereiniteit, heeft haar zorgen over de situatie kenbaar gemaakt bij de overheid en biedt aan mee te denken over de toekomstige inrichting.
Het voornemen om DigiD uiteindelijk op een soevereine overheidscloud te draaien past in een bredere politieke beweging, zowel in Nederland als in Europa, om kritieke digitale infrastructuur minder afhankelijk te maken van buitenlandse, met name Amerikaanse, techbedrijven. De Europese Commissie werkt aan vergelijkbare kaders, onder meer via de EU Cloud Rulebook en initiatieven rond GAIA-X.
Tegelijk illustreert de DigiD-casus hoe lastig die ambitie in de praktijk te realiseren is. Een soevereine overheidscloud vereist niet alleen politieke wil, maar ook technische capaciteit, voldoende schaal en een markt van Europese aanbieders die aan strenge eisen kunnen voldoen. Zolang die infrastructuur er niet is, blijft de overheid afhankelijk van commerciële partijen. Voor Nederlandse cloudaanbieders en investeerders in digitale infrastructuur onderstreept dit signaal van het kabinet dat de publieke sector serieus op zoek is naar alternatieven, al is de vraag wanneer en hoe die vraag zich concreet vertaalt in opdrachten.
Het Amsterdamse startup Struck heeft €250.000 opgehaald via een pre-seed investering van Antler en een Rabobank Innovatielening. Het bedrijf ontwikkelt een AI-platform dat architecten en vastgoedontwikkelaars helpt bij het navigeren door bouwregelgeving in Nederland en het Verenigd Koninkrijk.
De 12e editie van de Intelligent Systems Conference (IntelliSys) vindt op 3 en 4 september 2026 plaats in Amsterdam. De conferentie richt zich op AI-onderzoek en toepassingen en verwacht ongeveer duizend deelnemers uit meer dan vijftig landen.
Op 7 en 8 oktober 2026 vindt in Amsterdam de tiende editie van de World Summit AI plaats, met meer dan 10.000 verwachte deelnemers, 300 sprekers en 100 exposanten. Het evenement wordt gehouden in Taets Art & Event Park en is onderdeel van de bredere World AI Week.
9:34
