Intel brengt verbeterd 18A-proces naar productiefase
·3 min leestijd
Intel heeft een nieuwe stap gezet in zijn chipproductiestrategie. Het bedrijf meldt dat 18A-P, een doorontwikkelde versie van het 18A-productieproces, de fase van risicoproductie heeft bereikt. Die fase geldt in de halfgeleiderindustrie als een belangrijke tussenstap: het proces wordt dan gevalideerd op kleine schaal voordat grootschalige, commerciële productie van start gaat.
Voor Intel is dit moment strategisch van betekenis. Het concern probeert al enkele jaren verloren terrein terug te winnen op concurrenten als TSMC en Samsung, die in de tussentijd verdere voorsprong hebben opgebouwd in geavanceerde chipproductie. Het nieuws werd eerder gemeld door Reuters.
18A-P is een verfijnde opvolger van het 18A-knooppunt, dat Intel eerder aankondigde als een van de hoekstenen van zijn terugkeer als chipfabrikant voor derden, de zogeheten foundry-strategie. Met de stap naar risicoproductie komt commerciële inzet dichterbij, al is er nog een traject te doorlopen voordat chips op basis van dit proces op grote schaal worden geleverd.
Wat risicoproductie betekent in de chipsector
In de halfgeleiderindustrie verloopt de weg van een nieuw productieproces naar massaproductie via vaste stappen. Risicoproductie, ook wel risk production of risk manufacturing genoemd, is de fase waarin een chipfabrikant het proces toepast op echte productiewafels, maar waarbij de opbrengst en betrouwbaarheid nog niet zijn geoptimaliseerd voor commerciële volumes.
Tijdens deze fase kunnen klanten al vroeg toegang krijgen tot chips die zijn gemaakt met het nieuwe procedé, om hun ontwerpen te testen en te valideren. De naam weerspiegelt dat de productie nog risico's met zich meebrengt: defecten zijn vaker dan in een gerijpt productieproces. Pas wanneer de opbrengst stabiel en commercieel haalbaar is, wordt gesproken van volwaardige massaproductie.
Voor Intel Foundry, de fabriekstak die chipproductie voor externe klanten verzorgt, is het bereiken van deze fase met 18A-P een signaal dat het traject op schema ligt. Of en wanneer externe klanten daadwerkelijk chips via dit proces gaan laten produceren, is publiekelijk nog niet bevestigd.
18A-P als verbetering ten opzichte van 18A
Het 18A-knooppunt gold bij de aankondiging als Intels meest geavanceerde productieproces tot nu toe, met technieken als RibbonFET-transistors en PowerVia-vermogenstoevoer aan de achterkant van de wafel. Die laatste technologie is bedoeld om signaalinterferentie te verminderen en de energiedichtheid te verhogen.
18A-P bouwt op datzelfde fundament voort, maar bevat aanpassingen die de prestaties of de productie-efficiëntie verder moeten verbeteren. Intel heeft nog geen volledige technische specificaties van de verbeteringen gepubliceerd. Dergelijke details volgen doorgaans bij conferenties als het IEEE International Electron Devices Meeting of via technische whitepapers.
Context: Intels foundry-strategie staat onder druk
Intel startte zijn foundry-ambities in 2021 onder toenmalig CEO Pat Gelsinger. De strategie was tweedelig: enerzijds modernisering van eigen productieprocessen, anderzijds het aantrekken van externe chipklanten die hun ontwerpen bij Intel wilden laten produceren. Beide sporen verliepen moeizamer dan voorzien.
Gelsinger vertrok eind 2024. Zijn opvolgers staan voor de taak de foundry-tak rendabel te maken, terwijl TSMC met zijn N2- en N3-knooppunten al grootschalig levert aan klanten als Apple, Nvidia en AMD. Samsung heeft soortgelijke ambities maar kampt zelf met opbrengstproblemen bij zijn meest geavanceerde knooppunten.
In die context is de voortgang bij 18A-P relevant: het laat zien dat Intels technische roadmap wordt uitgevoerd, ook al is het concern op managementniveau in een transitiefase. Of het tempo voldoende is om grote fabloze chipbedrijven als potentiële klanten te overtuigen, blijft een open vraag.
Belang voor de Nederlandse en Europese chipsector
Intel investeert ook buiten de Verenigde Staten in productiecapaciteit. In Europa kondigde het bedrijf eerder plannen aan voor fabrieken in Duitsland en Polen, deels gesteund door Europese subsidies in het kader van de European Chips Act. Die plannen zijn echter meerdere malen uitgesteld en herbeoordeeld, mede als gevolg van tegenvallende marktvraag en interne herstructureringen.
Voor de Nederlandse positie in de halfgeleiderketen is de voortgang van Intel indirect relevant. ASML, gevestigd in Eindhoven, levert de lithografiemachines die nodig zijn voor geavanceerde chipproductie, waaronder de EUV-systemen die bij knooppunten als 18A worden gebruikt. Verdere adoptie van geavanceerde knooppunten door meerdere chipfabrikanten vergroot in beginsel de vraag naar dergelijke systemen.
Wat volgt
De eerstvolgende mijlpalen in Intels productieroadmap zijn de overgang van risicoproductie naar volume-productie van 18A-P en het aantrekken van externe klanten die publiekelijk bevestigen te kiezen voor Intel Foundry. Tot nu toe zijn er beperkte aanwijzingen over welke fabloze chipbedrijven serieus onderhandelen over gebruik van dit proces.
Intel heeft aangegeven in de loop van 2025 meer details te delen over zijn foundry-strategie en klantenpijplijn. Analisten en investeerders kijken daarbij vooral naar concrete orderbevestigingen als maatstaf voor de commerciële geloofwaardigheid van de foundry-tak.
Het Amsterdamse alpha.one heeft €1,8 miljoen groeikapitaal opgehaald, geleid door Orange Mills Ventures. Het bedrijf gebruikt neurowetenschap om de effectiviteit van marketingcontent te voorspellen en wil het platform uitbreiden met een actieve optimalisatie-engine.
Anthropic heeft haar Fable-model afgesloten voor gebruikers buiten de VS, waaronder Europeanen. Het is een van de eerste keren dat een geavanceerd Amerikaans AI-model expliciet wordt beperkt tot Amerikaanse staatsburgers.
Nederland is op 23 juni 2026 toegetreden tot Pax Silica, een door de VS geleide alliantie die de chipketen wil diversifiëren en de afhankelijkheid van één regio wil verminderen. Nederland is het vijftiende lid; ook Zuid-Korea, Japan en het Verenigd Koninkrijk zijn aangesloten.